Yeniden yapılandırmada en pahalı hata, geç kalmaktır. Şirketler genellikle ödeme tıkanması fiilen yaşandıktan, çekler karşılıksız kaldıktan ve takipler başladıktan sonra harekete geçer. Oysa FYY masasında elinizdeki en güçlü koz, henüz ödeyebiliyor olmanızdır.
Erken gelen şirket ne kazanır?
Nakit akışı bozulmadan gelen bir şirketle, ödemelerini durdurmuş bir şirket masada aynı muameleyi görmez. Fark, ekonomik olarak şu üç başlıkta somutlaşır:
- Anlatının sahibi sizsiniz. Sorunu siz tanımlar, çözümü siz önerirsiniz; alacaklının kendi teşhisini savunmak zorunda kalmazsınız.
- Araç seti geniş kalır. Vade ve ödemesiz dönem gibi düşük nisaplı enstrümanlar hâlâ yeterli olabilir; anapara silme gibi oybirliği gerektiren taleplere mecbur kalmazsınız.
- İlave kredi ihtimali açık kalır. Yeni kaynak, faaliyeti hâlâ dönen bir şirkete verilir; durmuş bir üretim hattına değil.
Geç kalmanın maliyeti nasıl birikir?
Gecikme yalnızca faiz yükü değildir. Tedarikçi vadeleri kısalır, peşin çalışma zorunluluğu işletme sermayesi ihtiyacını büyütür, kalifiye personel ayrılır ve teminat havuzu tükenir. Bu kalemlerin her biri, birkaç ay sonra masaya oturduğunuzda alacaklıdan isteyeceğiniz tavizin büyüklüğünü artırır. Yani beklemek, çözümü ucuzlatmaz — pahalılaştırır.
Erken uyarı sinyalleri
Aşağıdaki tablolardan birkaçı aynı anda geçerliyse, FYY seçeneğini fiilen ihtiyaç duymadan önce değerlendirmenin zamanı gelmiştir:
- 01Kısa vadeli finansal borcun toplam finansal borç içindeki payı hızla artıyor; uzun vadeli yatırım kısa vadeli kredilerle döndürülüyor.
- 02Yeni kredi, yalnızca eski krediyi kapatmak için kullanılıyor.
- 03Tahsilat vadeleri uzarken ödeme vadeleri kısalıyor; nakit döngüsü açığı büyüyor.
- 04Kredi sözleşmelerindeki finansal rasyolarda (covenant) ihlal riski görünür hâle geliyor.
- 05Faaliyet kârı ayakta ama faiz gideri onu tamamen tüketiyor.
Karar vermeden önce yapılması gereken analiz
Doğru zamanlama sorusunun cevabı borç yapınızda saklıdır. Borcun ne kadarı finansal kuruluşlarda, ne kadarı piyasada? Kaç farklı kuruluşa borçlusunuz ve alacak dağılımı nisapları taşıyacak mı? Bu tablo çıkarılmadan verilen "bekleyelim, toparlarız" kararı bir strateji değil, ertelemedir.
Denizoğlu Capital olarak yaklaşımımız nettir: en iyi yeniden yapılandırma, henüz zorunlu hâle gelmemişken tasarlanandır. Faaliyet döngünüzü ve nakit akışınızı esas alan bir proje hazırlanır, ihtiyaç doğru tanımlanır ve masaya güçlü pozisyondan oturulur.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine geçmez.